Avrupa Birliği’nin finansal desteğiyle, Birleşmiş Milletler Kadın Birimi (UN Women) tarafından yürütülen Toplumsal Cinsiyet Eşitliği için Güçlü Sivil Alan Projesi – Faz II kapsamında desteklenen ve TAP Vakfı olarak hayata geçirmeye devam ettiğimiz “Şiddete Maruz Bırakılan Kadınlar İçin Sağlık Sistemi Mevzuatının Uygulama Adımlarıyla Güçlendirilmesi Projesi” ile 27 Mart 2026 tarihinde Marmara Üniversitesi Mehmet Genç Külliyesi’nde düzenlenen 3. Ulusal Birinci Basamak Sağlık Hizmetleri Kongresi’ne katılım sağladık.
Marmara Üniversitesi, MARSEV ve Marmara Üniversitesi Aile Hekimliği Uygulama ve Araştırma Merkezi iş birliğiyle gerçekleştirilen kongrede, kadına yönelik şiddetin sağlık boyutunu güçlendirmeye yönelik çalışmalarımızı iki ayrı oturumda ve iki ayrı başlık altında paylaştık.
1. Güçlendirilmiş Birinci Basamak Kadına Yönelik Şiddeti Önleme Algoritması Atölyesi
Kongre kapsamında, aile hekimlerinin ve birinci basamak sağlık çalışanlarının kadına yönelik şiddet vakalarına müdahale kapasitelerini güçlendirmeyi hedefleyen “Güçlendirilmiş Birinci Basamak KYŞ Önleme Algoritması” başlıklı bir workshop gerçekleştirdik.
Workshop; Birinci Basamak Sağlık Çalışanları Kadına Yönelik Şiddeti Önleme Ağı üyelerinden Prof. Dr. Özlem Can Gürkan ve TAP Vakfı Proje Koordinatörü Uzm. SHU Ayşe Tek Taşlıoğlu kolaylaştırıcılığında yürütüldü. Aile hekimleri, hemşireler ve ebelerden oluşan 30 sağlık profesyonelinin katılımıyla gerçekleştirilen oturum, sahaya dayalı deneyim paylaşımı ve birlikte öğrenme açısından güçlü bir zemin sundu.
Çalışma kapsamında:
- Örnek bir kadına yönelik şiddet vakası üzerinden mevcut müdahale algoritmaları incelendi,
- Yapılandırılmış ve güçlendirilmiş algoritma katılımcılarla paylaşıldı,
- Sahada karşılaşılan güçlükler, yönlendirme mekanizmaları ve kurumlar arası iş birliği süreçleri tartışıldı.
Katılımcılar; şiddetin erken tespiti, güven ilişkisi kurma, yönlendirme süreçlerindeki belirsizlikler ve güvenlik kaygıları gibi kritik başlıklarda deneyimlerini paylaşarak kolektif bir bilgi üretimine katkı sundu.
Bu workshop ile birinci basamak sağlık hizmetlerinin, kadına yönelik şiddetin erken tespiti ve etkili müdahalesindeki kritik rolü bir kez daha görünür kılınırken; çok disiplinli iş birliğinin ve mevzuatın uygulama adımlarıyla güçlendirilmesinin önemi güçlü biçimde vurgulandı.
2. Kadına Yönelik Şiddete İlişkin Sağlık Çalışanlarının Algısı Ölçeği (KYŞ-SÇA) Sunumu
Kongrede sözel sunumların paylaşıldığı bir başka panelde ise, ağımızın değerli üyesi Prof. Dr. Özlem Can Gürkan, “Kadına Yönelik Şiddete İlişkin Sağlık Çalışanlarının Algısı Ölçeği’nin (KYŞ-SÇA) Psikometrik Özellikleri” başlıklı sözel sunumu ile yer aldı.
Sunumda:
- Ölçeğin geliştirilme süreci,
- Araştırma yöntemi ve örnekleme teknikleri,
- Elde edilen istatistiksel bulgular ve yüzdelik dağılımlar,
- Ölçeğin literatürdeki boşluğu nasıl doldurduğu
kapsamlı biçimde paylaşıldı.
Bu çalışma, sağlık çalışanlarının kadına yönelik şiddete ilişkin algılarını ölçmeye yönelik kanıta dayalı bir araç sunarak hem akademik literatüre hem de saha uygulamalarına önemli bir katkı sağlamaktadır.
Kadına yönelik şiddetle mücadelede sağlık sisteminin dönüştürücü rolünü güçlendirmek, sahadan beslenen bilgi üretimini desteklemek ve çok paydaşlı iş birliklerini geliştirmek için çalışmalarımıza devam ediyoruz.
